Veilig werken met AI

AI-beleid opstellen

AI-beleid opstellen voor je bedrijf: wat erin moet, een voorbeeld op één A4 en vijf stappen om afspraken te maken die je team echt gebruikt.

Door Ruben de SmitLaatst bijgewerkt 12 november 20264 min lezen
Illustratie van een medewerker die één A4 met AI-afspraken op een prikbord hangt, met de labels welke tools, welke gegevens en wie controleert

Misschien gebruikt je team AI al voor mails en verslagen, zonder dat er afspraken over zijn. Dan weet niemand precies welke gegevens erin gaan. Een AI-beleid legt vast hoe je team AI gebruikt, en het hoeft geen dik document te zijn. Ik zou beginnen met een paar afspraken op één A4 die je team echt leest. Werk die elk half jaar bij. Hier lees je wat er in een AI-beleid hoort, met een voorbeeld en vijf stappen om het op te stellen.

In het kort

  • Een AI-beleid is de set afspraken over hoe je team AI gebruikt: welke tools, welke gegevens en wie controleert.
  • Zonder afspraken lopen gegevens van klanten risico, bijvoorbeeld in een chatbot op een eigen account.
  • Begin met één A4 en werk die elk half jaar bij.

Wat is een AI-beleid?

Een AI-beleid is een set afspraken over hoe je bedrijf AI gebruikt. Je komt ook de woorden AI policy, AI-protocol, AI-richtlijnen en AI-gebruiksbeleid tegen. Ze betekenen hetzelfde. Het gaat om gewone vragen: welke tools mogen we gebruiken, wat mag erin en wie kijkt mee voordat iets naar een klant gaat.

Een AI-beleid is iets anders dan een AI-strategie. Een strategie gaat over waar je AI inzet. Een beleid gaat over hoe je dat veilig doet.

Waarom heeft je bedrijf een AI-beleid nodig?

Zonder afspraken kiest iedere medewerker zelf een tool, soms op een eigen account. Volgens de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) slaan de meeste bedrijven achter chatbots alle ingevoerde gegevens op. Plakt een medewerker klantgegevens in een chatbot op een eigen account, dan kan dat een datalek zijn (AP, Let op: gebruik AI-chatbot kan leiden tot datalekken).

In juli 2026 publiceerde de AP een checklist voor organisaties die generatieve AI willen gebruiken. De AP adviseert om eerst te onderzoeken of je generatieve AI kunt gebruiken zonder persoonsgegevens te verwerken (AP, AP helpt ontwikkelaars en organisaties met nieuwe AVG-richtlijnen voor generatieve AI). Een AI-beleid is de plek waar je die keuze vastlegt.

Afspraken helpen ook bij de AI-geletterdheid waar de AI-verordening om vraagt: je neemt maatregelen om de AI-geletterdheid van je team te ondersteunen. Meer daarover lees je in Is AI-geletterdheid verplicht?

Wat moet er in een AI-beleid?

Ik zou deze zeven onderdelen opnemen:

  1. Doel. Waarvoor je AI gebruikt en waarvoor niet.
  2. Tools. Welke AI-tools mogen, met een zakelijk account van het bedrijf.
  3. Gegevens. Welke gegevens erin mogen, welke alleen in de zakelijke tool met afspraken (anders eerst zonder namen) en welke nooit. Ook een tekst zonder naam kan nog over een herkenbaar persoon gaan.
  4. Controle. Een mens controleert alles wat naar een klant of leverancier gaat.
  5. Openheid. Wanneer je klanten vertelt dat AI heeft meegeholpen.
  6. Eigenaar en melden. Wie het beleid beheert en waar je een fout of een mogelijk datalek meldt.
  7. Uitleg en herzien. Hoe nieuwe collega’s het beleid leren kennen en wanneer je het bijwerkt.

Waar levert AI in jouw bedrijf iets op?

Doe de gratis AI-scan. Zes vragen, de uitkomst krijg je per mail.

AI-beleid voorbeeld

Zo kan een AI-beleid op één A4 eruitzien. Dit is een [VOORBEELD]: pas de afspraken aan op je eigen bedrijf en vul de namen tussen haken zelf in. Je kunt de tabel als sjabloon (template) gebruiken.

OnderdeelVoorbeeldafspraak
DoelWe gebruiken AI voor eerste versies van mails, offertes en verslagen, niet voor beslissingen over mensen
ToolsAlleen [zakelijke AI-tool] met het bedrijfsaccount, geen eigen accounts
GegevensGroen: openbare informatie mag. Oranje: klantgegevens alleen in de zakelijke tool met afspraken, anders eerst namen weghalen. Rood: gezondheidsgegevens, BSN en wachtwoorden nooit
ControleWat naar buiten gaat, leest een collega eerst na
OpenheidVraagt een klant of AI heeft meegeholpen, dan zeggen we dat eerlijk
Eigenaar en melden[Naam] beheert het beleid. Fouten en mogelijke datalekken meld je direct bij [naam]
Uitleg en herzienNieuwe collega’s krijgen dit A4 in hun eerste week. Elk half jaar kijken we of de afspraken nog kloppen

Zo stel je een AI-beleid op in vijf stappen

  1. Breng in kaart welke AI-tools je team nu gebruikt. Vraag het na, ook naar eigen accounts.
  2. Kies de tools die mogen. Liefst zakelijke versies, met een verwerkersovereenkomst en de afspraak dat je gegevens niet worden gebruikt om het AI-model te trainen.
  3. Schrijf de AI-richtlijnen op één A4. Gebruik de zeven onderdelen hierboven.
  4. Bespreek het beleid met je team. Een beleid dat niemand kent, verandert niets.
  5. Plan een vaste herziening. AI-tools veranderen snel, dus kijk elk half jaar of de afspraken nog passen.

Hulp bij je AI-beleid

Veelgestelde vragen over een AI-beleid

Wat is het verschil tussen een AI-beleid en een AI-strategie?

Een AI-strategie gaat over waar je AI inzet. Een AI-beleid gaat over hoe je dat veilig doet: welke tools, welke gegevens en wie controleert.

Hoe lang moet een AI-beleid zijn?

Kort. Eén A4 met afspraken die je team echt leest, is genoeg om te beginnen. Kijk elk half jaar of de afspraken nog passen.

Mogen klantgegevens in een AI-tool?

Alleen in de zakelijke tool van je bedrijf, met afspraken over je gegevens zoals een verwerkersovereenkomst, en nooit via een eigen account. Ontbreken die afspraken, haal dan eerst de namen weg. Let op: ook een tekst zonder naam kan nog over een herkenbaar persoon gaan. Leg in je beleid ook vast welke gegevens er nooit in mogen, zoals in het voorbeeld gezondheidsgegevens, BSN en wachtwoorden.

Over de auteur Ruben de Smit AI-adviseur bij Artifation

Ruben de Smit is AI-adviseur bij Artifation. Hij helpt mkb-bedrijven in de regio Hardenberg en Zwolle uitzoeken in welke processen AI iets oplevert, welke tools daarbij passen en hoe hun team er het beste mee werkt.

Dit artikel hoort bijVeilig werken met AI Alles over dit onderwerp

Lees ook

Verder lezen
over dit onderwerp